Tekstgrootte
kleiner groter

Koolmonoxide

Koolmonoxide maakt veel slachtoffers. Het is een gas zonder kleur of geur maar wel zeer giftig. Een sluipmoordenaar dus!

Koolmonoxide zit in rookgassen. Rookgassen ontstaan bij verbranding. De meeste slachtoffers van koolmonoxide vallen bij onvolledige verbranding van gas in geisers en CV-ketels. Maar ook een gasoven, een gaskachel, een gelkachel of een petroleumkacheltje kan veel koolmonoxide verspreiden.

Ongevallen door koolmonoxide komen meestal door een combinatie van een paar van de volgende oorzaken.

1. Er ontstaat te veel koolmonoxide.

In deze gevallen zijn de vlammen niet blauw maar geel of oranje. Controleer dan het volgende:

  • Er is te weinig luchttoevoer. Wanneer de ramen of roosters niet ver genoeg open staan, is er onvoldoende zuurstof voor een goede verbranding.
  • De gasbrander is vervuild waardoor het gas niet goed mengt met lucht tijdens de verbranding.

 

2. Er komen rookgassen in huis.

Rookgassen bevatten altijd veel koolmonoxide, ook als de vlammen blauw zijn. Dit kan komen doordat:

  • De afvoer lek is.
  • De rookgassen niet goed weg kunnen; dit kan verschillende oorzaken hebben:
    • - er is geen afvoerpijp;
    • - de afvoerpijp zit dicht;
    • - de wind blaast in de afvoerpijp.

 

Rookgassen

Rookgassen bevatten heel veel stoffen, onder andere koolmonoxide, kooldioxide, stikstofoxiden, fijn stof en waterdamp. Als er veel rookgassen in huis komen, slaat de waterdamp soms neer op de binnenkant van koude ruiten. Beslagen glas kan dus een waarschuwing zijn dat de afvoer niet goed werkt.

Het is slecht voor de gezondheid om langdurig rookgassen in te ademen, ook als er weinig koolmonoxide in zit. Dit komt doordat rookgassen onder andere fijn stof en stikstofoxiden bevatten. Verbranding zonder goede afvoer van rookgassen is dus altijd ongezond.

 

Wat is koolmonoxide?

Koolmonoxide wordt, ook wel CO genoemd. Vroeger noemde men het kolendamp. Het is iets anders dan kooldioxide (CO2). Kooldioxide is veel minder giftig dan koolmonoxide. Kooldioxide ontstaat bij volledige verbranding.

Waar komt koolmonoxide vandaan?

Koolmonoxide ontstaat bij onvolledige verbranding van iets wat koolstof bevat, zoals gas, gel, petroleum  en hout. Dit gebeurt als er onvoldoende aanvoer van zuurstof is voor een goede verbranding. Bijvoorbeeld als een ruimte slecht geventileerd is of een gastoestel niet goed is onderhouden. Gaskachels en afvoerloze geisers zijn voorbeelden van gastoestellen waarbij u een verhoogd risico loopt op koolmonoxide vergiftiging.

Wat merkt u van koolmonoxide?

Koolmonoxide ruikt en proeft u niet. Er zijn wel enkele kleine aanwijzingen dat er te weinig zuurstof is voor de gasverbranding en er dus koolmonoxide vrijkomt. Gasvlammen gaan oranje branden in plaats van blauw. Ze branden hoger dan normaal. Door het vrijkomende vocht beslaan de ramen.

Als u gedurende een korte periode een kleine hoeveelheid koolmonoxide inademt, ontstaan er meestal geen klachten. Bij blootstelling aan veel koolmonoxide kunnen klachten optreden zoals hoofdpijn, misselijkheid, duizeligheid, slaperigheid, hartkloppingen, snel ademen, braken en verwardheid. U kunt zelfs bewusteloos raken en overlijden.
Langdurige blootstelling aan een kleine hoeveelheid koolmonoxide kan leiden tot aanhoudende klachten van hoofdpijn, misselijkheid en duizeligheid.

Wat kunt u doen als u klachten heeft?

Als u bovengenoemde klachten heeft, is het belangrijk direct maatregelen te nemen.

  • Zorg voor een goede ventilatie. Zet daarom ramen en deuren wijd open. Bij kans op koolmonoxide vergiftiging moet er zo snel mogelijk frisse lucht binnenstromen.
  • Zet de vlammen uit of sluit de gastoevoer af.
  • Waarschuw huisgenoten.
  • Ga naar buiten.
  • Bel 112 voor hulp als de klachten buiten niet snel verdwijnen.
  • Wanneer het acute gevaar voorbij is, laat dan geiser, kachel of andere verbrandingstoestellen meteen nakijken door een installateur.

 

Hoe bereidt u zich voor?

Plaats een melder voor koolmonoxide in iedere ruimte met een geiser, gasoven, een gaskachel, een gelkachel of een petroleumkacheltje. Dit geldt ook voor een ruimte met een CV-ketel die geen HR-ketel is. Deze melder gaat piepen wanneer er teveel koolmonoxide in die ruimte is.

  • Test ieder jaar of de batterij van de koolmonoxide nog wel werkt. Koop een nieuwe melder wanneer hij na een aantal jaren over de datum van zijn garantie is.
  • Laat uw geiser, gaskachel, centrale verwarmingsinstallatie jaarlijks controleren door een erkend installateur.
  • Als u een geiser hebt zonder afvoerpijp, gebruik die geiser dan niet langer dan een kwartier achter elkaar. Zet daarbij in die ruimte een raam flink ver open.
  • Laat een geiser zonder afvoer zo snel mogelijk vervangen door een ander soort apparaat.
  • Laat uw schoorsteen ten minste één keer per jaar vegen, want bij een verstopt schoorsteenkanaal stromen de verbrandingsgassen rechtstreeks uw huiskamer in.

Deel deze pagina op